You are : บทความ  วิทยาศาสตร์รอบตัว(จาก สสวท.) Register | Login 
บทความ

Current Articles | Archives | Search

Wednesday, April 23, 2008
ดาราศาสตร์กับการเดินเรือ
By Joeadmin @ 11:42 AM :: 5152 Views :: Article Rating :: วิทยาศาสตร์รอบตัว(จาก สสวท.)
 

      มนุษย์ตระหนักถึงความสำคัญและข้อได้เปรียบในเชิงปริมาณของการขนส่งทางน้ำมาตั้งแต่อดีตกาล เรือที่เดินทางอยู่ในมหาสมุทรหรือในทะเลอันกว้างใหญ่นั้น เคยสงสัยไหมว่าเหตุใดนักเดินเรือจึงเดินเรือไปยังจุดหมายปลายทางได้อย่างถูกต้องแม่นยำ การเดินเรือเป็นศาสตร์ที่ยังไม่เป็นที่แพร่หลายจะมีเฉพาะในกลุ่มชาวเรือ หรือ บุคคลที่น่าสนใจเท่านั้น ถึงแม้ว่าปัจจุบันนี้เทคโนโลยีการเดินเรือจะเจริญก้าวหน้าเพียงใดก็ตาม แต่สิ่งที่เป็นพื้นฐานสำคัญที่นักเดินเรือที่ใช้กันมาเมื่อหลายพันปีก่อนคือ ความรู้ทางด้านดาราศาสตร์

      นาวาเอกจรินทร์  บุญเหมาะ ผู้อำนวยการกองวิชาการเรือและเดินเรือ ฝ่ายศึกษา โรงเรียนนายเรือ อธิบายว่า วิชาดาราศาสตร์เกิดจากความช่างสังเกตของคนสมัยโบราณ ขณะที่เดินเรือออกจากฝั่ง ถ้าสามารถมองเห็นที่หมายบนฝั่งได้ นักเดินเรือจะสังเกตุที่หมายบนฝั่ง เพื่อให้รู้ว่าขณะนี้เรืออยู่ ณ ที่ใด แต่เมื่อเรืออยู่ห่างจากฝั่งจนไม่สามารถมองเห็นที่หมายบนฝั่งได้ ในอดีตนักเดินเรือก็จะใช้ดวงดาวบนท้องฟ้านำทาง ซึ่งจะใช้ดาวฤกษ์ ดาวเคราะห์ ดวงอาทิตย์ และ ดวงจันทร์ นักดาราศาสตร์ได้เก็บข้อมูลของดวงดาวที่ทราบมาลงปฏิทิน ในการเดินเรือจะใช้ดวงดาวแค่ 57 ดวง นักเดินเรือที่จะหาตำแหน่งของเรือในทะเลได้ จะต้องศึกษาวิชาตรีโกณมิติทรงกลม เพื่อนำมาเขียนภาพและคำนวณ และเมื่อคำนวณได้แล้วก็จะได้เส้นแสดงจุดตัดบอกตำแหน่งที่เรืออยู่

     โดยวัดความสูงของดาว 3 ดวง ถ้าเส้นทั้ง 3 เส้นมาตัดกันบริเวณใด บริเวณนั้นคือตำแหน่งที่เรืออยู่ดวงดาวที่ใช้บ่อยๆ คือ ดาวฤกษ์ เนื่องจากสามารถมองเห็นได้อย่างชัดเจน เช่น ดาวซิรีอุส หรือดาวโจนส์ ดาวเหนือ หรืออาจใช้ดวงจันทร์ในเวลากลางคืน และดวงอาทิตย์ในเวลากลางวัน เพราะวัตถุกลุ่มนี้ในปฏิทินเดินเรือมีข้อมูลพิกัดอยู่อย่างชัดเจน ปัจจุบันมีอุปกรณ์อำนวยความสะดวกต่างๆ ติดตั้งในเรือ เพื่อให้ข้อมูลที่เป็นประโยชน์ในการเดินเรือ แต่ในกรณีที่ไฟฟ้าดับหรือเครื่องมืออิเล็กทรอนิกส์เสียก็จะต้องกลับมาใช้วิธีการที่คนสมัยโบราณใช้กันคือ วิธีการทางดาราศาสตร์

      ดาราศาสตร์เป็นวิชาที่เก่าแก่ที่สุดวิชาหนึ่ง ซึ่งนักเดินเรือทุกคนจะต้องศึกษาเพื่อเป็นความรู้พื้นฐาน แต่การตรวจหาที่เรือด้วยวิธีทางดาราศาสตร์นั้นไม่ใช่ว่าจะทำได้ในทุกโอกาส ขึ้นอยู่กับวัตถุที่จะสามารถมองเห็นด้วยตาเปล่า สภาพทะเล และสภาพของลมฟ้าอากาศว่าจะเอื้ออำนวยหรือไม่ และที่สำคัญขึ้นอยู่กับประสบการณ์และความสามารถของแต่ละบุคคล

TIPS   อุปกรณ์ GPS (Global Positioning System) เป็นอุปกรณ์ที่รู้จักกันแพร่หลายโดยใช้ระบบดาวเทียมที่ส่งขึ้นไปโคจรรอบโลก เพื่อแจ้งตำแหน่งที่เรือ (Iatitude & longitude) ความเร็วเรือ (speed) และทิศทางที่เรือแล่นไป (course) ได้อย่างรวดเร็วและแม่นยำ

Comments

สงวนลิขสิทธิ์ © 2551 โดย มูลนิธิช่วยนักเรียนที่ขาดแคลนในพระบรมราชินูปถัมภ์ (ม.น.ข.)